صهبا

 «... زبان ديگري نمي شناسيم که آن همه نقش چندگانه در سرنوشت ملتش ايفا کرده باشد، آن گونه که فارسي کرده. فارسي نه تنها وسيله تفهيم و تفهم بوده است، بلکه نگهباني قوميت، استقلال، آزادگي و فرهنگ را هم بر عهده داشته و طي قرون پرحادثه و در شرايط ناآرام، مردمش را با زندگي در حال آشتي نگاه داشته. اگر اين نرم داروي شاعرانه در روح مردم ما تزريق نشده بود، کشيدن بار زندگي با آن همه ناهمواري ها مشکل مي شد. شعر فارسي علاوه بر خود شعر، بار سنگين تاريخ و حکمت و هنر را نيز بر دوش کشيده زيرا فلسفه و موسيقي و نقش به چشم مساعد نگريسته نمي شده اند»1     

شناخت فرهنگ و ادب کهنسال ايران و آگاهي از گذشته اين سرزمين نخستين گام براي ساختن فردايي بهتر و آينده يي درخشانتر است که حداقل از مشروطه به اين سو دغدغه بسیاری ازاهالی فکر ونظر بوده وسخن در این میان بسیار گفته شده است .به تازگي کتاب «ديروز، امروز، فردا» به قلم دکتر محمدعلي اسلامي ندوشن  به همت شرکت سهامي انتشار راهي بازار کتاب شده که مجموعه يي از مقاله هاو گفت وگوهاي ايشان را در بر دارد و به موضوع هاي گوناگوني در زمينه ادبيات، فرهنگ، سياست و... مي پردازد.
دکتر اسلامي ندوشن در سال هاي پربار عمر خويش فعاليت هاي درخورتوجهی در زمينه های مختلف فرهنگی داشته ازمعلمی دانشگاه تا پژوهشهای عمیق ادبی، نگارش آثارتاریخی واجتماعی... گستره نسبتا وسیعی ازقلم زنی را با نگاهي ژرف و جست وجوگرانه درنوردیده و بر غناي فرهنگ و ادب ايران زمين افزوده و اينک گذشته، حال و آينده را در دفتري گردآورده تا در روزگار مه آلود چون فانوسي در دست مشتاقان دانش وآگاهی قرار گيرد.
ايشان در يکي از مقاله هاي اين کتاب با عنوان «زبان فارسي، افزون تر از يک زبان» درباره اهميت زبان فارسي در شکل گيري قلمرو فرهنگي ايران نکته هاي ظريفي را بيان کرده اند و نسبت به نتيجه آموزش زبان فارسي در مدرسه ها و بويژه همراه نبودن آموزش زبان فارسي و انديشه ورزي ابراز نگراني کرده و وضعيت آموزشي را نامطلوب و تاسف بار خوانده اند، چرا که باور دارند درخشش زبان در گرو درخشش فکر است، در نتيجه ضعف زبان مساوي با ضعف فکر است و در همان مقاله پرسشي جدي را نيز مطرح ساخته اند که با توجه به اينکه در کمتر زباني به اندازه زبان فارسي بر ضد عقل و استدلال حرف زده شده است، علت چيست؟ و اين پرسش جاي انديشيدن فراوان دارد و مي تواند موضوع خوبي براي پژوهشگران جوان و اهل انديشه باشد چون خردگريزي در بازماندن ما از دنياي نو تاثير بسياري داشته و ما را از تحول و ترقي جهان نو دور نگه داشته است...
همچنين اگر نگاهي به آثار و نوشته هاي دکتر اسلامي ندوشن بيندازيم، حساسيت ويژه ايشان نسبت به مسائل فرهنگي، اجتماعي و سياسي ايران و جهان را درمي يابيم. در اين کتاب مقاله هايي چون سود و زيان نفت، قلمرو ريا در زمينه اجتماع و سياست، بم بزرگ بم ناپيدا، از قصر تا سياهچال، نشانه هاي شيب، از برج هاي نيويورک تا مدرسه بسلان، اگر صلح بيشتر از جنگ نيروزاي شود، هشدار ديگر، دنيا به کدام سو روي دارد؟، پايان کار يک جبار و... فراهم آمده که شامل تحليل هاي ايشان در زمينه هاي مختلف است. توجه و انديشيدن پيرامون مسائل ايران و جهان از ويژگي هاي ممتاز کارهاي ايشان است که نتيجه هاي خوبي را نيز در پي داشته، براي نمونه مي توان به مقاله «کدام رويارويي؟» (در کتاب ايران و تنهايي اش) که مولف به بررسي و نقد نظريه برخورد تمدن ها پرداخته اشاره کرد . بدون ترديد از ويژگي هاي آثار دکتر اسلامي نثر روشن وروان وی است ،مسائل مهم را با زباني ساده با مردم در ميان مي گذارند ... وهمواره حقیقت را بر هر چیز مقدم می دارد :
«اين کافي نيست که ما بگوييم؛ «تو را اي کهن بوم و بر دوست دارم» وطن خواهي بايد مبتني بر شناخت و همراه با احساس مسووليت باشد. بر حسن ها و عيب هايش وقوف حاصل شود. آنچه از وطن و هر چيز ديگر در جهان عزيزتر است، حقيقت است...»

پي نوشت؛----------------------------

-1 اسلامي ندوشن، محمدعلي، ديروز امروز فردا، تهران، شرکت سهامي انتشار ،1386، ص121.

نوشته شده توسط جعفری در شنبه 1386/11/27 ساعت موضوع | لینک ثابت